Douar Breizh

Ar maezioù a gomz
« Seblantout a ra dit eo an avel
A ra din daskrenañ ha klemm !
N’eo ket an avel
Nag ar bloavezhioù
N’eo ket hepken ar bloavezhioù
Met an dud. Va bugale
Ha bugale va bugale.
Ar re-se am eus maget gant va sev
Ar re-se o deus debret ‘leizh o genoù
Bara tomm va gwinizh
Ar gwinizh-se graet gant va gwad
… Ar merc’hedigoù-se a guntuilhe
Va bokidi roz-kamm, ‘vel bokidi levenez
Bozadoù Heol Ebrel !
… Ar baotredigoù-se a rede ar
girzhier, ar c’hleuzioù
A grape e barr uhelañ ar gwez
Da vare an neizhoù.
Ar vugaligoù-se o ruilhal, o kanañ
O c’hoarzhin, o kousket e geot
Klouar ha frondus va frajoù
D’an nevez-hañv
… Ar vesaerien-se a galfiche
O zroad skourjez em bodoù kelenn
Hag o sutelloù em bodoù-skav.
Evito em eus lakaet gerioù war
veulgan pep labous
Evito em eus lakaet un anv
war bep bleuñvenn
War c’heotennoù ar wrimenn
Ha war wez ar brouskoad.
Dizoloet am eus dezho kevrin pep plantenn
Evito ‘oa va frouezh gouez
warno blaz ar glav hag ar mel.
Tommet am eus o izili munut
Gant va c’hoadoù frondus
o teviñ en oaled
Evel ma tomman izili diwad
ar c’hozhiad da serr-noz e vuhez.
Da amourouzien an nevez-hañv
E kinnigen va spern-gwenn
Ha c’hwezh mezvus va gwezvoud
‘us d’an hentoù don.
Ha pep boud a gane :
Ar yaouankiz hag al laboused
Ar c’hloc’h ha trouz an dour
An Aezhenn hag an Ed.
Ha pep tra a c’hoarzhe :
An Heol hag ar Glav
Ar wazed hag ar plac’hed
Hag ar gazeg-koad evel un diodez !
Ha setu. Ha setu un deiz
Eo tavet ar c’han
Eo tavet ar c’hoarzh
Zoken ar minc’hoarzh.
Un droug kevrinus, kuzh, touellus
A zo ‘n em silet e kalon ar re yaouank
Un droug deut war askell an avel
A guzulikas dezho mil ha mil gaou
Evel kel lies a zrein kontammet.
O komz dezho diouti
Hi. Bepred Hi !
Hi : Kêr ar sklêrijenn !
Ar sklêrijenn touellus ha gaouiat
A sach hag a suilh
Kement boud askellek
Balafenned ha yaouankiz her
Hi : al lonkerez
Hi : ar roñflez
A ‘n em vag gant Peizanted
A dramm ar gouerien
A laer dezho o Ene.
Trellet, bazhyevet, strobinellet
Ankounac’haus eus an Tremened
Ankounac’haus eus an Eienenn
Ankounac’haus eus o Magerez
Aet int kuit ‘n ur c’hoarzhin
Aet int kuit ‘n ur ganañ
Aet int kuit o blev en avel
Hag o c’halon war o dorn
O Ene war ribl o muzell.
Hag ar Roñflez diwalc’hus
He deus pasket diwar o zenerded
Sunerez : evet he deus o gwad
Ha distaolet o c’horf dizanv
War ar pavezioù uzet
O anv troket evit un niverenn
O fersonelezh kemmet en ardivink
O redek eus ar « metro » d’ar « bus »
Hag eus ar « bus » d’ar « metro »
Badinellet. Bouzaret. Debret.
Gloazet. Argarzhet. Kondaonet d’ar chadenn
Unnek miz war daouzek.
Yaouankiz hor Bro ! Ha yaouankizoù all !
D’an daouzekvet miz, lod a zistro
Her ha balc’h an tamm anezho
Karr-tan, mini-brozh, frondoù c’hwek
O vrañsigellat o boest-sonerezh.
Lod a zistro ? Tremen a reont nemetken…
Da saludiñ o re gozh.
Ar re gozh stag ouzh o zachenn
Na guitafont nemet evit Eben.
An dachenn all ouzh skeud ar c’hloc’hdi
An dachenn plantet a groazioù koad
Pe a groazioù mein-benet.
Ar re-se zo din da viken
Holl o deus roet din kement tra :
O divrec’h hag o c’halon
O Levenez hag o daeroù
D’ar re-se ‘vezin dous ha skañv
Da zeiz an Unvanidigezh veur
Hogen, pa yud an avel d’an nozioù goañv
E veskan va daeroù gant e vouezh
Da c’hervel va bugale disuj
A-bouez gerioù graet a zifronkadennoù
Gouelañ ‘ran war va lannegi
O lann kaledet, o raden flastret
O drez o wriat ar spern-du
Pa dav tousmac’h ar c’hezeg dir
Douret gant gwelien flaerius.
… Pelec’h eo aet va c’hezeg kent ?
Va c’hezekenned o gwad bervet.
— Maget gant lann pilet
Va lannegi brokus —
A drenie an tumporelloù pounner
Pe a drote war ar gweturioù skañv
Nag e karen klevout stlak ar skourjez
Ha dasson ar falc’h dindan an higolenn
Golvizhi ar c’hannerezed
Botoù-koad tachet ar vugale
War hentoù ar skol.
Ur c’hloc’h a diñs atav
Hogen hañval eus glaz ar marv.
Pa gouezh eus an tour kozh
Añjeluz ar serr-noz
En notennoù gorrek ha mouget o mouezh gwanaet er brum,
Brevet en em daolan da hun,
Paket em mantell spoue ha delioù sec’h.
Neuze etre divrec’h Doueez ar c’housk
E kantrean em Amzer dremenet
Er mareadoù kreñv eus va Istor
Em hunvre e welan va Harozed
Re ar mojennoù ha re an Hanez :
Arzhur. Nevenoe. Tostoc’h Kadoudal
Ar Barzh meur : Marzhin e Delenn aour.
Listri teirgwern. Rederien-vor
Sent hag Ebed
Menec’h difraosterien ha tisaverien
Brezelourien direbech
Arzourien. Kizellerien tourioù dantelezh.
… Tromenioù Sent.
Kestell-kreñv. Manerioù
Marc’heien diniver
O komz dre lorc’h yezh Keltia !
Euredoù ambrouget
Gant bombard ha binioù.
Ha tantadoù Gouel Yann,
O treistsklêrijenniñ an noz.
Gwelout a ran va Dugez
En he mantell erminiget
Anna Vreizh. Anna fur
An Dugez vat o ‘n em deurel
E gouzoug ar Bleiz a-benn div wech
Evit saveteiñ he sujidi
Ha bet e vezo aner hec’h aberzh ?
Ha bet ‘vezo aner kantaberzh
Soudarded pevarzek ?
Hag aner merzherenti Boscher, Perrot,
Jasson hag ar re all ?
Ar pikernioù denelezh-se !
Ha ven e vefe bet o abeg bezañ ?
An diazez a zo o frailhañ e pep lec’h
Va mibien — ha muioc’h va merc’hed —
A dro kein da zouar o Hendadoù
Kerzhout a reont trema Hi : ar Gañvalez
Hi, va c’hevezerez milliget…
… Treiñ a ra va hun da wallhunvre
Dihun’ a ran ‘n ur gourlamm
Ma ! An Heol zo savet ‘us d’ar run
Klouar eo ar c’hinvi frondus
Ha… raksantout ‘ran ur vezañs.
Komzet ‘m eus ‘michañs dre va c’housk
Unan bennak en defe va c’hlevet ?
Klevout a ran ar raden o trouzal
Marteze ur bigrier beureel ?
— Bigrier ? Naren. Me eo ! Douar a garan !
Edon ouzh da selaou, un nebeudig zo
Ha truez ‘m eus diouzh da c’hlac’har,
Da gavout a ran direizh, nebaon
— Hañval ouzh ar re a c’houzañv kalz —
Rak da Ouenn n’eo ket aet da get,
Ar Ouenn Gelt zo divarvel !
Ya, me ‘oar, tec’het int
Ar re-se o doa ur galon strizh
— Ur galon enk a implijad izel —
Hogen chom a ra ganit ar re wellañ.
Ar reoù c’hlan, ne redont ket
War-lerc’h an arc’hant, nag an Enor
Nag ar plijadurezhioù
Chom a ra ganit da Garidi
Lod a lavar int tudigoù
Me a lavar int meurdud !
N’eo ket ret ‘vefent ar brasniver
Pep hini outo a dalv kant, ha mil.
Hag ouzhpenn. Int eo ar goell
A laka an toaz en go.
Emañ an amzer oc’h oberiañ evidout
Ne glevez ket dija du-hont
E menezioù Kerne
Kuñv ha kreñv war un dro
An Delenn o tregerniñ gant sonioù nevez
Notennoù ranngalonus
O c’hervel d’ar stourm ?
Glanndour. Glenmor. Stivell
Ha re all : Barzhed. Sonaozourien
O treuskas ar flammerenn
‘N ur c’hwezhañ war he flamm.
Ha gwalenn-gein Arvorig kozh
A dregern gant o lavar, a skrij gant terzhienn
A garnat dihabask, a wink dindan ar yev
Hag an heklev a gas du-hont
En tu all d’ar mor don
Kan an Delenn hag ar gitar
O son Karantez Keltia
Karantez douar Breizh hor Bro.
Emañ ar Beure o tarzhañ !
Tost eo an Eur hag an Amzer.
Ma stlako ‘r Gwenn-ha-du
En kêr ha war ar maez
Ma savo a bep tu
Ur c’han a Levenez.
D’ar Beure-Meur — echu da hun —
E klevi Bombard ha binioù
O son an Trec’h war lein ar run
Ma trido Ene hon Tadoù
Dorn-ha-dorn gant Breudeur
Kembre ha Kerne-Veur
Kendirvi Iwerzhon
Alba hag Enez Von
Kevinianted Galikaia
Seizh Bro !
Un Ene !
Keltia ! »

Traoñ-an-Dour, 18 a viz C’hwevrer 1970





« »